Tesisat Boruları Neden Çürür? Plastik (PPRC) ve Metal Boru Arızaları Arasındaki Farklar
Evinizin duvarlarının içinde, adeta bir insanın damarları gibi dolaşan metrelerce su borusu vardır. Biz onları görmeyiz ama onlar yıllarca sessizce çalışır. Ta ki bir gün patlayana kadar. Peki, sert ve dayanıklı görünen bu borular neden çürür veya delinir? Kullanılan malzemenin türü, arıza nedenlerini ve çözüm yollarını tamamen değiştirir.
1. Galvaniz (Metal) Borular
Eski binalarda (20-25 yaş üstü) genellikle demir (galvaniz) borular kullanılmıştır. Bu boruların günümüzde artık kullanılmamasının haklı sebepleri vardır:
- Korozyon (Paslanma): Su ile temas eden metal zamanla oksitlenir. Borunun iç çapı paslanma nedeniyle daralır ve su basıncı düşer.
- Çürüme: Pas, borunun et kalınlığını inceltir ve sonunda “iğne deliği” kadar küçük delikler açılır. Bu deliklerden sızan sular sinsice duvarı çürütür.
- Sağlık Riski: Paslı borulardan gelen su sarı/kahverengi akar ve metal tadı verir. Bu su, içmek ve yemek yapmak için sağlıklı değildir.
Çözüm: Demir boru tamiri (yaması) genellikle zordur çünkü kaynak tutmaz. En sağlıklı çözüm, tesisatın komple plastik borularla yenilenmesidir.
2. Plastik (PPRC) Borular
Günümüzde standart haline gelen beyaz veya gri plastik borulardır. Paslanmazlar, pürüzsüzdürler ve hafiftirler. Ancak onların da kendine has zayıf noktaları vardır:
- Yüksek Basınç: Şebeke basıncında ani artışlar (basınç düşürücü yoksa) boruyu en zayıf noktasından patlatabilir.
- Kötü İşçilik (Soğuk Kaynak): Tesisatçı montaj yaparken boruyu ve ek parçayı yeterince ısıtmazsa, iki plastik birbirine tam kaynamaz. Yıllar sonra bu ek yerinden su kaçırabilir.
- Donma: Plastik borular esnek olsa da, içindeki su donduğunda hacmi artar ve boruyu boydan boya çatlatır. (Özellikle dış hatlarda ve yalıtımsız binalarda).
- Darbe: İnşaat sırasında borunun üzerine bir şey düşmesi veya matkapla delinmesi.
3. PEX (Mobil Sistem) Borular
Kombi tesisatlarında ve yeni binalarda kullanılan, kılıf içinden geçen hortum benzeri borulardır.
- Avantajı,ek yeri olmamasıdır (kollektörden peteğe tek parça gider).
- Arıza genellikle boruda değil, pirinç bağlantı rekorlarında veya borunun keskin dönüş yaptığı yerlerde kırılmasında olur.
Tesisatınızın Ömrünü Uzatmak İçin
- Basınç Düşürücü Takın: Daire girişine takılacak bir basınç düşürücü valf (regülatör), şebekedeki ani basınç dalgalanmalarından borularınızı (ve makinelerinizi) korur.
- Yalıtım: Soğuk bölgelerde dış duvarlardan geçen boruların donmaya karşı izole edilmesi şarttır.
Evinizdeki tesisatın durumundan şüpheleniyorsanız veya suyunuzun tazyiki azaldıysa, Bolu Su Tesisat olarak keşif yapabiliriz.